Mimarlıkta Transfer

[Omer Yilmaz]

Mimarlık Ofisleri arası transferler olduğu biliniyor. Genellikle karşılıklı konuşmalarda transferin yapıldığı tarafta olan mimar bundan şikayet eder, böylece diğerlerinin haberi olur.

Konuyu açmak için Emre Arolat'ın dün (25 Haziran 2006) Pazar Sabah'da Kanyon hakkındaki yazısının, Arolat'ın kendi deyimiyle dedikodu kısmında bahsettiği şu aşağıdaki satırlar vesile oldu.

Biraz dedikodu da kattık bu konuşmaya. Bürosunda tam bir iş yetiştirilirken onu yüz üstü bırakarak sırra kadem basan üç mimarın, fena halde yakından tanıdığımız bir mimar kardeşimiz tarafından nasıl ayartıldığını bile konuştuk.

Kim etmiş, nasıl olmuş hiç bilmiyoruz. Çok da önemli değil, konumuz da bu işin dedikodusunu yapmak değil zaten.


Mimarlıkta Transferi nasıl okuyalım? Ne zaman etik / ne zaman değil?

[gün]

Çalışanına kanunların öngördüğü minimum hakkı bile vermeyen ve meslektaşı olarak görmeyen bir patron var ise ortada, transfer bence her zaman etiktir.

[alper_ist]

böyle bir ayartmaya maruz mimarlar bir gün yeni işvereninin gene bir başka ayartma için başka mimarları alma amacıyla kendi işlerine son verebilecegini akılda tutmalı...

etik degerleri olmayan bir patron çok maaş veren patrondan daha az güvenilir olsa gerek...

eger emre arolat veya başka mimarlar ellerindeki elemanları tutmak istiyorsa iki tarafı da memnun eden ve baglayan tatminkar bir sözleşme yapabilir...

ayrıca maaşlı çalışan mimarların üzerinde çok saglam bir mimarlar odası şemsiyesi olmalı diye düşünüyorum..."ücretli çalışan mimarlar" toplantıları yapmak pasif ve yetersiz girişimler bence...Oda başka konulara aktardıgı enerjisini böyle daha reel bir soruna kaydırmalı....

[rapsodyred]

Hiç etik bir davranış değil. Elindeki projeyi bitirmeden , hem de son aşamasında bırakıp giden bir mimar bence bu mesleğe layık değildir. Aşırı bir durum olmadıkça mimar elindeki işi bitirip gitmeli , gidecekse. Benim bürom olsa bu şekilde bir mimarı yanımda çalıştırmam, aynı şeyi orada yapmayacağı ne malum.

Bunun için büro sahibiyle mimar arasında karşılıklı samimiyet olmalı bence, saydam olmalı... Kardeşim gideceksen işini bitir öyle git, arkadan küfredilmesin , yüzyüze bakabilelim enazından . Böyle olmalı , bilmiyorum , etik davranmak bu kadar zor mu?

[gün]

rapsodyred bi tane yeterdi

[neriman m.]

her mimar bir insan ve birbirinden farklı hayat yaşıyor. o yüzden, bu konular bence genelleme yapılarak konuşulabilecek konular değil. herkese uygun şu yapılmalı, bu yapılmamalı gibi bir cümle kurmak çok zor. çünkü her mimarın projedeki rolü farklı. eğer projede kilit adamsanız (yani proje sizin fikirlerinizle oluştuysa ve bırakmanız halinde fikirlerinizin uygulanamama ihtimali varsa!!!) başka, detay çizen, render yapan bir elemansanız başka...

en önemli şey, bir çalışan eğer çalıştığı yerde mutlu değilse (maddi/manevi) oradan, mutlu olabileceği bir yere geçmesi çok doğaldır, hatta iş veriminin artması için zorunludur. aksi bir durum hayatını israf etmektir.

transfer dediğimiz şey, bir işverenin başka bir işverenle, onun elemanını satın alması/kiralaması ise (futboldan çevirirsek), bir elemanın kendi rızasıyla başka bir büroya, o anki işverenin lehine geçmesi transfer değil, iş değişikliğidir. her istifa işverenin aleyhinedir zaten. uygun koşulları sağlayıp, uzun süreli eleman çalıştırabilenler en kazançlı olan bürolar.

iş ahlakı yönünden bakınca; eğer sözleşme yoksa, etik bir sorun da yoktur. bir mimarın kendi çıkarlarından başka bir mimarın hatırı için vazgeçmesi/ertelemesi ancak sağlam bir dostluk varsa anlaşılabilir, aksi biraz komik bir durum olur. salt mimari üzerinden bakacak olursak dediğim gibi o mimarın projedeki rolü ele alınması gereken anahtar faktör gibi geliyor bana...

[gün]

neriman'a katılırım bu konuda, özellikle sözleşme konusunda..

[labyrinth]

Ben de etik olmadığını düşünüyorum bu tavrın...Projenin hangi aşamasında çalışılıyorsa çalışılsın, yapılan işin bırakılması halinde işverenini zor durumda bırakan bir durumun pek de kabul edilebilir, hoş görülebilir bir şey olduğunu düşünmüyorum...Çalışma koşullarının kötü oluşuda bu durumu haklı cıkartamaz...Zira bu durumun karşılığı bu tavır değildir, olamaz da....Benim de bürom olsaydı ben de bu şekilde davranan bir meslektaşımla aynı ofisi paylaşmak istemezdim...Mesleki başarıdan once insani tavır ve davranışların, erdemin daha onde tutulması taraftarıyım...

[viridis]

Bence de söyledikleriniz çok doğru.
Peki, transfer olma/etme konusunda, mimarların -özellikle "star" mimarlarımızın- nasılsa genç mimarlar ofislerinde çalışmak için sırada bekliyorlar diye zaman zaman kendilerini komik hatta "ayıp artık" denecek ücretlerle çalıştırmalarına ne diyorsunuz?

[gün]

sözleşmesiz çalışan bir mimar, asgari ücretle sigortası ödenen bir mimar, sorgusuz sualsiz işten çıkarılan bir mimar, ortalık böyle vakıalarla dolu. evet, tabii ki işi yarım bıkarıp gitmek doğru değil ama sebeplerini iyi araştırmak lazım. sözleşmeli bir çalışan zaten bu hareketi yapamaz. sözleşme yapılmamasının sebebi de patronun kendisi için bu konuda açık kapı bırakmasıdır. onun ki etik ise çalışan mimarın yaptığı da etik olur bence.

[ayasofya]

projecilik zor
adam açlıştırmak da öyle
sigorta o bu bir sürü para

diğer taraftan mimar hatta iyi bir mimar aldığı para ise çok az
her iki tarafata çok eziliyor bence

ancak sadece şunu sorup konuyu bir şekilde bağlamak lazım

hah o önemli iş bitince o üç mimara "yahu bu iş çok büyük yaptınız sağolun ama iş yok hadi bakalım başka bahara" demeyeceği ne malum.

(ben burada isim vermiyorum örnek beni ilgilendirmiyor emre Arolat ile hiç çalışmadım. dedikodudur doğru mu yanlış mı bilemem)

Benim eşim büyük bir işte çalıştı. Arkasından en son o işe alındığından iş bittiğind onu bu şekidle işten çıkardılar. O zman kriz var. Peki dedik.

Arkasınd eşimim iş arkadaşları diğer işlerin biteceğini gördüler ve ilk teklifte onlar da yuvadan gittiler. Sonra büro sahibi mimar ağbimiz yok efendim etikti yok iş bitmeden gidilir mi?

Ehh iş bitince sen atacaksın zaten deyince de sus pus.

İşin aslı astarını bilmek lazım.
Kimseyi suçlamıyorum her ikisini de oldum. Büro sahibi de çalışan da.
ama hem büro sahibi hem de mimar çalışanara allah kolaylık versin.

Çok üzücü.

[Omer Yilmaz]

Bir toplantıya gittim geldim 10 mesaj girilmiş

Bazı mesajlar ister istemez "transferi" sorgulamaktan çok iş değiştirmeyi, dolayısıyla da "yine yeni yeniden" mimarların çalışma koşullarını sorguluyor.

Belki transferi tanımlamak lazım önce.
Bana sorarsanız bu tanım şöyle yapılabilir: "Bir işyerinde çalışmaya devam ediyorken, başka bir işverenden gelen teklif ile iş değiştirmek."

Bunun çeşitli nedenleri olabilir:

• Manevi tatmin
• Maddi tatmin
• Sıkılmak (gelen teklifin maddi manevi bir getirisi olmadığı halde)
• İntikam
• Ortaklık kurmak
• ...

[neriman m.]

her ne sebeple ve her ne koşulda olursa olsun, hedef daha iyi mimarlık yapmak olduğu sürece yapılan iş etiktir!
ya da kısaca:
mimari etik mimari içindir (bu söz şevki pekin'in "mimarlık ve felsefe" toplantısındaki sunumunun başlığı olmuştu).

[MNT]

Elbette ki elindeki işi bitirmeden giden mimarın etiğe aykırı davrandığı aşikardır.Ancak neriman m. dediği gibi konular ve koşullar genellenmemelidir.Zira; etiği hep "ihanet" eden tarafta aramamız da büyük bir yanılgıdır.Sözkonusu yazı Kanyon projesini konu alma amacıyla başlanmış olsa da satır aralarına "dedikodu" sıkıştırılmış ve de amacını aşmıştır.Bana kalırsa bu da yorumlanmalıdır.Ayrıca durum belki de sandığımız gibi bir "ihanet" değil, koşulların uygunsuzluğudur.Öyle ki mimarlığı idealizm haline getirmiş bir mimar zaten işini yarıda bırakmaz.Transfer ise akla her ne kadar maddi avantajları getirse de yolun başında olan bir mimarın ideallerine ulaşabileceğini hissettiği koşulları değerlendirmek de olabilir sözkonusu durumda.
Sonuç olarak kişileri karalamak çok kolaydır.Ancak yaptığı onca işe rağmen takdir edilmeyi bile görememiş bir mimarın karar vermesi çok da zor değildir.İşin maddi kısmını ikinci plana atacak olursak günümüzde işinden ayrılan mimarların çoğu çalıştığı ortamdaki "sıfat"ını bulamamaktan dolayı "sırra kadem basmıştır"!!(bu durumun da gerçekliği beni oldukça meraklandırdı).Yani sözünü ettiğim sıfat elbette ki hiyerarşik bir rütbe değil,sahip olunan tüm insani ve mimari vasıflar gözönüne alınarak çalışılan ortamda nasıl bir muamele görüldüğü ile ilgilidir.Patron-mimarların ya empati yapmayı öğrenmesi gerekmektedir ya da pazar eklerinde bu tarz "dedikodu"lar patronlar tarafından yazılmaya devam edecektir.

[ayasofya]

MNT adlı üyeye katılıyorum

Mimarlık biraz da işin manevi hazzını yaşamak için yapılır

Eğer o verilmiyorsa Ömer'in dediği gibi transfer olabilir. İşin bitmesi de önemli değildir. Çoğu mimari ofiste mimarın yanında çalışan çocuklara bağırdığını işittim.

Kendini star mimar zanneden biri de bana küfür etmişti. Benden önceki arkadaş bilgisayarın kalvyesine Üsküdar'a PTT'ye gideceğim 10 dakika sonra gelirim demiş gidiş o gidiş. Galiba işin maneviyatını alamamıştı. Bağırıp çağırıyordu bu starcık mimarcık. bana da bağırınca ve ekipte benim öğrencilerim de vardı onların önünde hem de ben de yarışma projesini bıraktım. Sonra yaptığım her işi kullanarak o projeden 3.lük aldılar. Yalan da söylediler üstüne. Tebrik ettim geçti gitti. Halbukisi sesimi çıkarmaz sonra dakika
"format all disk drives" komutunu da verirdim makineye.

O yüzden ben biraz da maneviyatı tadamamış mimarın ofisten transfer olmasının ana sebeplerdendir diye düşünüyorum.