Kuzguncuk Konut Restorasyonu

[Kum]

Kuzguncuk Konut Restorasyonu

[hebedebe]

Kuzguncuk’ta 1980’lerde yıkılmış ahşap bir konut yapısının, temel kalıntıları rölöveleri ve fotoğraflara dayanarak yeniden yapımı. Betonarme perde bir yarı-bodrum kat üzerindeki yapının yaşama hacimleri geleneksel ahşap çatkı sistemi ile inşa edilmiş, ıslak hacimler, merdiven evi ve küçük misafir evi kısmı betonarme bir kanat olarak ayrıştırılmıştır.

Sayın Kum, projenin sizi herhangi bir bağlayıcılığı var mı bilmiyorum, ancak öyle ise birkaç sorum olacak:

Yapının rölöve verileri sadece temel kalıntılarından mı ibaretti? Yapım aşaması fotoğrafından sanki zemin kat kalıntıları da varmış gibi hissettim de.

Eski fotoğraf ile şimdi yapılan yeni yapının özellikle kaplamanın bitiş kotu, çıkma ve payanda konumlanmaları, yandaki betonarme ek gibi ilk bakışta dahi net olarak anlaşılan verilerin neden özgününden farklı yapıldığını anlayamadım, sebebi varsa söyleyebilir misiniz? Betonarme ek dediğiniz (özgün yapının yarısını kesip oraya oturtulmuş gibi olan) kısmın fonksiyonları daha farklı biryerlerde çözülemiyor muydu?

Betonarme kullanınca "yeniden yapım" kavramı ne kadar doğru oluyor?

[gün]

İlk başta B.A üstüne kaplama sandım ama taşıyıcının ahşap olduğunu görünce sevindim nedense...Sanırım Kuzguncuk'taki diğer yıkılıp da B.A olarak yapılan konut dizilerinden olsa gerek...Tebrikler...Ama sanırım bunun adı restorasyon değil, rekonstrüksiyon...

[hebedebe]

"Rekonstrüksiyon" zaten yeniden yapım demek oluyor, ancak burada bir yeniden yapım mı yoksa eskiyi taklit mi var, onu anlamaya çalışıyorum.

Kuzguncuk'a gitme fırsatım hiç olmadı ama Gün'ün söyleminden anladığım yapılan işler o kadar kötü ki, zaten olması gereken birşey yapılıp birçoğu yapılmadığında tebrik etme ihtiyacı hissediyoruz...

[Kum]

Sn. HebeDebe,

Bu evin yapımı henüz tamamlandı ama restitüsyon ve restorasyon projelerini mezun olduktan az sonra ve çok severek yapmıştım. Yapımı sırasında beton ve kaynak yerine talaş koktuğu için şantiyesini de çok sevdim. Kuzguncuk'tan geçtikçe mutlaka uğrarım, bir de denk gelirse bir ara üst katındaki bölümde yaşamayı düşünüyorum. Bunlar dışında benim için fazla bir bağlayıcılığı yok...

Evin tüm projelerini buraya yüklemek fazla olurdu herhalde, o nedenle çok anlaşılamamış olabilir: Eski ev biz gördüğümüzde tümüyle yıkılmıştı; bodrum katta 2m2 tek bir helası ve bahçeye bakan 8m2 tek bir mutfağı olan yak. 300m2'lik 8-10 odalı; muhtemelen giriş katı selamlık, üst katı da haremlik olan bir ev imiş. Şimdi ise hepsinin ayrı mutfak ve banyosu olan üç ana bölüm ve bir de küçük misafir evinden oluşuyor. Kısacası yapıyı aynı programla yeniden inşa etmek zaten pek mümkün değildi.

Bunun dışında yapıyı gördüğümüzde maddi olarak korunabilecek bir şey de yoktu elde. Biz de yapının sokak ve komşulara ilişkin ana kütle hareketlerini, bir de ahşap çatkı oluşunu korumak istedik. Islak hacimleri içeren ve komşuya bitişik olan kısmı da bu nedenle betonarme olarak düşündük, öyle yapmasa idik muhtemelen şu anda ahşap olan ana yaşama mekanlarını da betonarme çatkı yapıp ahşap kaplamak zorunda kalırdık. Böyle olunca da yapının ahşap çatkı imalatı hariç detaylarını ve detay oranlarını korumaktan zaten vazgeçmiştik.

Ben gene de yeniden yapım-rekonstrüksiyon demeyi uygun gördüm, hata olarak da görülebilir. Demin dediğim gibi; neyi korumak, neyi yeniden yapmak, neyi yapmamak istediğinize bağlı. Ama yapı zaten yoktu, bir tıpkı yapım da çok anlamlı ve mümkün olmayacaktı.

[hebedebe]

Restorasyon bilimnde her durumda, her yapıda (bu örnekte de olduğu gibi) farklı çözümler gerekir, bunu demek istiyorsanız haklısınız. Restorasyon bilimi bu nedenle kesin kuralları olamayabilen ancak belli/belirli kavramlar üzerine oturan bir bilimdir. Kesin kurallar olamadığı için de uygulamacıların sağduyusuna kalır çoğu şey.

Bu örnekte yapı çoktan kaybedilmiş olduğu için rekonstrüksiyon deyimi yerindedir diyebiliriz. (Hoş ben rekonstrüksiyona da karşıyım, olmayan birşeyi korumanın anlamsız olduğuna inanıyorum.) Ancak "neyi korumak, neyi yeniden yapmak, neyi yapmamak istediğinize bağlı" gibi bir şey bilime haksızlık ve saygısızlıktır diye düşünüyorum.

Benim bu örnekten anladığım, zaten ölmüş olan bir yapının, zorla hem de başka bir kişilik ve görünüşte diriltilmesidir.