Kaya Arıkoğlu

[Omer Yilmaz]

7 Ekim Salı günü konuğumuz Diyalog'a Adana'dan katılıyor.

Kaya Arıkoğlu hakkında daha detaylı bilgi için tıklayın

Soru sormak için Diyalog tarihini beklemenize gerek yok:

Sağ üstte yer alan "yanıtla" butonunu kullanarak mesajınızı şimdiden gönderebilirsiniz.

[Ömer Kanıpak]

Kaya Bey merhaba,

Nasılsınız? Herkesin sormak isteyeceği soruyu ben önceden sorayım dedim.

Adana'da mimarlık yapmak: Sizce artıları eksileri nelerdir? Tüm meslektaşlarınız neredeyse İstanbul ve İzmir'de üretim yaparken siz neden Adana'yı tercih ediyorsunuz?

İkinci bir sorum daha var: Türkiye'de kentlerin kimlikleri gitgide birbirine benzerken mimarların pozisyonu ne olmalı sizce? Kent ölçeğinde müdahale şansı bulunmayan mimarın bina ölçeğinde manevra kabiliyeti olabilir mi sizce?

Teşekkürler...

[Figen Karaman]

Merhabalar Kaya Bey,

Bir mimardan önce bir Adanalı olarak size, Adana'ya kazandırdığınız nitelikli yapılardan dolayı teşekkür etmek istedim. Daha yaşanılabilir bir çevre oluşturma ve bir dönem Adana'da varolan değerleri, güzellikleri koruyabilmek adına gösterdiğiniz çaba için sağolun! İyi ki Adana'dasınız!

[Kaya Arikoglu]

Diyalog'a biraz erken ısınmam için Figen Karaman'ın kibar yazısı ve Ömer Kanıpak'ın sorusu için teşekkür ederim.

Adana'ya dönme kararımı, mimari dışında, biraz duygusal sebeblerle verdiğimi itiraf etmeliyim.

Adana'da mimari yapmanın avantajlarına bu diyalog için yazdığım önsözde biraz değindim. Adana mimari ortamının negatifleri çok uzun bir liste oluşturabilir ama, aralarındaki en üzücüsü Adana'da mimariye talep olmaması.

Türkiye'de hızlı yapılaşan diğer kentler gibi Adana'nın kimliksiz olduğu tartışılmaz. Tarihi taş köprü, Sabancı Cami ve Hilton Oteli kentin yaşanan bütününe kimlik veremez.
Adana kentinin kimliği olabilmesi için gereken doğru kararlar ve kısıtlamalar imar planında mevcut değil veya yanlış verilmiş.
Kent içindeki yoğunluk çok yüksek ve kat sınırlaması yok. Parsel ve sokak planlanması topografiye uymuyor ve düz alanda bile dikdörtgen parsel tercih edilmemiş. Bu liste çok uzuyabilir, ama neticede mevcut planlama ile Adana'nın ortak kentsel bir kimliğe kavuşması imkansız. Sadece altyapı yapılması ile karışık ve düzensiz bir üst yapıyla bir kent kimliği oluşamaz.

Adana kentsel tasarımını yapmadan imar planı hazırlamış ve mimarlara fazla "manevra kabiliyeti" vermiş. Kentin en güzel semtleri 1930'larda Jansen tarafından mimarca tasarlanmış ama uygulanan o rasyonal örnek tekrarlanmamış.

Her türlü insan yapıtı tasarlanınca daha bir nitelik kazanır. Önceden tasarlanmıyan bir kent gelişi güzel yapılaşırsa şans eseri nitelikli olabilirmi? Tasarlanmış kent planlarının uygulanması için gereken kuralları imar planı verebilir ama tasarımın yerini tutamaz.

Adana kent karmaşasında benim şahsi mimarimin, uzun vadede, bir kalıcı değeri olamaz diye düşünüyorum. Meslekdaşım Figen'e tekrar teşekkür ederim ama benimki sadece "çabalama kaptan" oluyor galiba.

[bkaptanoglu]

Sayın Kaya Bey,

Öncelikle çalışmalarınızdan dolayı sizi tebrik etmek istiyorum. Sorularım özetle şöyle:

1) Amerika' da ve Türkiye' de mimarlık yapmak, sizce bu iki kavram arasındaki avantajlar ve dezavantajlar nelerdir? Bu soru ile bağlantılı olarak Türkiye' de yeni bir mimari büro açmış genç bir mimarın iş alabilmesi ile Amerika' da yeni açılan bir mimari ofisin iş alabilmesi açısından durum ne boyutlardadır?, aradaki farklar ve/veya benzerlikleri kısaca nasıl özetleyebilirsiniz?

2) Sizce dünya mimarlık literatürüne ve ustalarının arasına girebilmek için, bir mimarın Türkiye' de Adana' da - İstanbul' da - Ankara' da veya Anadolu' nun başka bir şehrinde görev alması bir dezavantaj mıdır?

3) Türkiye' de ortaya konan eserlerin giderek birbirlerinin veya yabancı örneklerin taklitleri olması durumuna siz katılıyor musunuz? Eğer katılıyorsanız bu durumun sebepleri neler olabilir? Ya da bu durumu değiştirebilmek için mimarların neler yapmaları gerekmektedir?

Çalışmalarınızın ve başarılarınızın devamını dilerim.

[Kaya Arikoglu]

Sayın bkaptanoğlu,

Sorularınız için teşekkür ediyorum.

1. Türkiyedeki mimari mesleğinin şartlarını hepimiz az çok tanıdığımız için ben size Amerikada tipik genç bir mimar mesleğine nasıl girer ve nasıl müşteri bulur onu genel olarak anlatmaya çalışacağım. Türkiye ile olan farklar hakkında siz karar verin.
- ABD 'de yeni mezun mimar bağımsız çalşabilmesi için eyalet yetki belgesi gerekir. Belgeyi alması için yetkili bir mimar yanında asgari 3 yıl staj tamamlayıp, 5 gün süren mesleki imtahanı geçmesi gerekir. İmtahan zor olduğu için genelde bu süreç en az 5 yıl sürebilir.
- Dolayısiyle, ABD'de genç mimar genelde büyük bir şirkette çalışmaya başlar ve zamanla, yetenekliyse ortaklığa doğru yükselebilir.
- Genç mimar sabırsızsa, eyalet yetkisini alır almaz bir kaç elemanla birlikte ve bazı müşteri bağlantılarını alarak şirketten ayrılır ve kendi bürosunu kurar.
- Genç mimar küçük başlarsa küçük kalabilir. İş merkezi yaptırmak istiyen müşteri banyo ve mutfak tadilatı yapan bir mimara asla gelmiyebilir. Amerikada bir evvel yapılan proje daha sonrakiler için gereken referanstır.
- Genç mimar akadamisyen olmayı tercih edebilir ve bunun yanında bir büroda kurabilir. Akademisyen mimar yarışmalarla bir isim yaparak müşteri bulabilir ve bürosunu genişletebilir.
- Genç mimar kendisi kadar yetenekli olmıyan ama aile iş bağlantıları mükemmel olan ve müşteri cazibesi olan bir mimar meslekdaşıyla ortaklık kurabilir.
- En kolayı kurulmuş bir düzen ve müşteri portfoliyosu genç mimara aileden miras kalmasıdır. Yeteneği varsa mevcut düzeni genişletebilir ve seviyesini yükseltebilir.

Belkide ABD ölçek olarak bizden çok farklı ama genelde benzer tarafları var. Yanlız, Amerikada mesleki sorumluluklar çok ciddi boyutlarda olduğu için orada genç mimarların mezuniyet sonrası kolayca büro açabilmeleri neredeyse imkansız.

2. Mimari ortamınız dünya ekonomik merkezlerinden (yani para olduğu yerlerden) uzaklaşdıkça iletişim merkezlerinle olan bağlarınızda o kadar zayıflıyor. İstanbul'da bir mimarın dünya çapında olması nekadar zorsa, Adana'daki imkanlar, tabiki, dahada zor.
Batı mimarları kendi aralarında iyi bir diyalog kurmuşlar ve geniş çapta paslaşabiliyorlar. Türkiye bir çok sebebten dolayı bunun dışında kalmış. Türk mimarları dünya çapında olmaları için önce yurdumuzdaki mimari kalite seviyesinin gelişmesi ve yükselmesi gerekiyor. Kendi aramızda rahatça diyalog kurabilmemiz ve kritiğe sınırsız açık olabilmemiz bu işin ön şartı.

3. Herhalde, çağdaş mimari çağdaş yaşamla direkt bağlamlı. Mimari toplumun aynasıdır derler. Türkiyede müşteri ve kullanıcı kültür seviyesi özgün bir mimari'yi talep etmiyorsa mimarın mücadelesi çok zorlaşıyor. Her türlü üretim için Batı modeli tek örnek teşekkül ediyorsa, onlar gibi yaşamak ve onlar gibi olmak tek isteğimizse, yaratıcılığa gerek kalmıyor. Yaratıcılığa önem vermiyeceksek, herzaman için onları iki adım geriden takip etmeye mecburuz.
Örneği onlarda olmıyan cami mimarisinde bile 500 yıl evvelki modellere takılıp kalmışız ve busefer mimarimizle kendi geçmişimizi kopyalıyoruz. Halbuki, o ölçekte ve mimari anlamda kimbilir çağdaş neler yaratabiliriz. Kentsel tasarım ölçeğinde Batı'yı Batı'dan daha acımasızca uyguluyoruz ve artık Batı'da bile rasyonelliğini yitirmiş modelleri kopyalamaya devam ediyoruz.

Galiba, özgün olmak istiyorsak kendimizi biraz tanıyıp kabul etmemiz gerekiyor. Bize handikaplar gibi görünen tüm takıntılarımız değişik bir kafa yapısıyla avantaj'a dönüşebilir. Türkiyede mimarimizin çağdaş ve özgün olması toplumumuzun kendine olan inancı destekliyebilir.
Sakın beni yanlış anlamayın. Milli bir mimari üslubu yaratma taraftarı değilim.
Sadece çağdaş mimarimizin şu andaki sosyal yapımızla uyum içinde olmasını ve bizler için en kaliteli yaşam ortamını yaratabilmesini arzu ediyorum.

Belkide beklediğinizden fazla uzun ve detaylı bir cevap oldu
kusuruma bakmayın.

[Gozde Erdogan]

Degerli Hocam,

Size mezuniyetimden 4 yil sonra hala boyle hitap etmekle gurur duyuyorum. Cunku ben, sizin " okulunuz "da hala bir ogrenciyim ve umuyorum ki bu hep boyle devam edecek. Benimle birlikte bu hisleri paylasan pek cok arkadasim oldugunu biliyorum; bizimle sadece mimari goruslerinizi degil yasam felsefenizi de paylastiginiz icin, bu forum ortamini bize hergun sizinle birebir yakalama firsatini verdiginiz icin, bir Adana'li olarak, Adana'ya kazandirdiklariniz icin sonsuz tesekkurler...

Sayin Kaptanoglu'nun sorusuna istinaden degindiginiz genc mimarin Turkiye-Amerika kosullarinin kiyaslanmasi ile ilgili bir sorum olacak. Anladigim kadariyla Turkiye'de ofis acma sartlari genc mimar icin kisa vadede avantaj gibi gorunurken uzun vadede dezavantaja donusuyor. Bu avantajin ileride handikapa donusmemesi icin genc mimarin nasil bir yol izlemesini onerirdiniz?

Tesekkurler...

[Omer Yilmaz]

Merhaba Kaya Bey,

İlk olarak içtenlikle yazdığınız önsöz için teşekkürler.

Tartışma genelde Adana üzerinden devam ediyor.
Ben de ilk sorumu o eksende sormak istiyorum: Eğer geçtiğimiz 10 yıl boyunca Adana'da değil de İstanbul'da olsaydınız bugün farklı bir yerde olur muydunuz?

Mimar bir aileden geliyor olmanın katkılarını sıkça görüyor musunuz?


Bir soru da kendim için sormak istiyorum: Yazınızda Jansen'in Adana planından bahsediyorsunuz. Bu Jansen, Ankara'yı planlayan Jansen mi?



Çalışmalarınızda başarılarınızın devamını diliyorum.

[serdalerturk]

Merhabalar Kaya Bey

Sizinle yeni bir ortamda tekrar karşılaştığım için çok mutlu oldum.Emeklerinizden ve bize edindirdiniz tecrubelerden dolayıda teşekkür ederim.

Şehirlerimizle ilgili sorum olacak.Şehirlerimizin durumu ortada, ciddi manada kent oluşumu konusunda en büyük ölçeğinden,en küçük ölçeğine kadar hatalar yapılmış ve yapılmaya devam edilmektedir. Yeni inşaa edilen her yapıdada aynı hataları yapmaya devam ediyoruz. Sizce nerede hata yapılıyor .Şu ana kadar yapılmış olanın(nekadar büyük yanlış kararlar alınmış olsada), belirli bir düzene konulması konusunda nasıl bir öneride bulunursunuz? Nereden nasıl başlanmasını önerirsiniz?
Bu soruyu sorarken kendimede şu soruyu soruyorum,talebe karşılık çıkan sonuç bu ve çoğunluk bu tarz kentlerden yana. Bu yanlışın aslen değiştirilmesi Sizce mümkünmü?

Birde belki olabilir diye düşündüğüm, genç mimarların mimari anlamda kendilerini geliştirmeleri ,kentlerin birbirlerine benzemesi anlamında yöresel mimarinin ,mimarların kendi yörelerinde,kendi yörelerine hizmet vermesi şeklinde ,nasıl bazı sektörler değişik finans kaynakları ile devlet tarafından destekleniyorsa mimarinin ve mimarlarında desteklenmesi gerektiği inancındayım.

Teşekkürler...

[uçurtma]

Sayın Kaya Arıkoğlu,

Türkiye'de İstanbul, Ankara, İzmir gibi çok daha canlı ancak bunun yanısıra daha kapalı bir çevre içinde dönen mimarlık ortamlarında bulunmak yerine Adana'yı tercih etmeniz sonucunda, bu kendi içine dönük ve belirli isimlere takılmış kapalı çevreyi dışarıdan gözlemlediğinizi ve daha objektif olarak bu ortamın kritiğini yapabildiğinizi düşünüyorum.

Dışarıdan ve objektif bakıldığında, Türkiye'nin mimarlık gündeminde olan/gündeme getirilmiş olan tartışmaları, değerleri, kaygıları nasıl değerlendiriyorsunuz?

Bu ortamın dışında kalmak kuşkusuz bir tercih. Sizce bu tercihin avantaj ve dezavantajları nelerdir?

Diyalog'da ve mimarlık üretiminizde başarılar diliyorum.

[F. Yorgancıoğlu]

I first met Kaya in 1967, 36 years ago, in Baltimore, Maryland in the United States. We were two seventeen year olds, just waking up to an anti-establishment youth movement that was to change the world. We both wanted to study Architecture and ended up, together, at the University of Maryland School of Architecture near Washington, D.C.

The School of Architecture was a newly established department then, having only one graduating class in front of us. Charles W.Moore was the main driving force.Both the teaching staff and the student body were made of energetic groups of radical hippies as well as good doses of local conservatives. The school was definitely not in the Ivy League where then current theories of architecture were being battled out. Kaya and I managed to be amony the best in our class.

Kaya wanted to expand his visions of Urban Design and Architecture at CORNELL Graduate School. He wanted to work with then widely influential urbanist and historian Colin Rowe. The school was more focused on formal aspects of architecture and urban design in the Modern Classic sense. Form was the organising element in teachings, and the philosophy was “form centered”. I followed Charles Moore to YALE and worked with Vincent Scully, the historian, and architects like James Stirling and Hans Hollein.The approach at YALE was more pluralistic and inclusive. The philosophy was more experiential and “human centered”.

Even though Kaya and I were coming from two seemingly different teachings, our search, always, was for the delights of space experienced in time. We studied with prominent architectural and urban form givers of their times.

Kaya’s underlying interset and approach in his art has been the 1920’s modern thought and the International Style. In his work, form, function, expression of inner functions on the exterior of the structure, honest expression of structure, honesty in form and the use of materials, economy and minimum waste, and professional edict are paramount. In urban situations, existing forces and conditions guide his artistic sensibilities while sculpting form and space. Kaya has a more regimented and less tolerant character than I do which make him more frustrated with disfunctioning and unsympathetic surroundings especially when it comes to artistic creativity. I have a tendency to be more flexible and accepting. I think of myself more as a “mid-wife” where I start a creative process and then let it develop by perceived nature rather than by force or superimposed will.

Kaya and I, however, have been quite compatible and complimentary in many ways, because of our tradition of respect for each other’s logic and approach. We always had room for our common as well as disparate views in our discourse. One’s capability always complimented and completed the other’s strength and vice versa. Our winning competition entry for “The Revitalisation of the City of Samarkand” in Uzbekistan is a very good example of this collaborative process. My work is malleable and leisurely. I do not think of a “Faruk” style per se. For me, every project has its own life. There is definitely a “Kaya” style. I know it when I see it. Such difference in approach to creativity also comes from upbringing. Kaya’s father, İlhan Arıkoğlu, was an engineer as well as an architect. He was a stern man. His mother, Nezahat Arıkoğlu, was an architect trained in the traditions of Istanbul Academy of Fine Arts when the German influence of modernity was at its highest. Kaya’s temperament is more formal and more wilful. He is not afraid of drawing determined, impressionable but very sensitive lines on paper. My temperament is softer, more amenable. Surrounding forces act more directly on what I do. My contextualism is more complex and has a lot bends. My father, also, was at the İstanbul Academy of Fine Arts, drawing and sculpting. He never finished his studies at the Academy due to serious differences between his and his most beloved professor’s approaches to life. He later became a furniture designer and contractor. My mother is a costume designer with much flair. I grew up on my father’s shoulder watching his painterly charcoal and pastel strokes on his planchette. While Kaya’s mother was a painter also, Kaya grew up watching his parents in a relatively modern architectural environment discussing 1920’s Modernism.

We are both artists with somewhat differing sensibilities, approaches and statements, but we come from a common dual-cultured experience. Common to us both is the concern with delightful daily experience of the human mind and body within the everyday spaces that we create. Our works are not sensational and do not seek stardom. Both our works are thought of within a long thern approach; and it is the actual built object or environment that we seek, not just its graphic representation on paper. Graphic representation is a means to us and not an end. We both believe that our hands’ agility and their connections to our minds’ eyes can rarely be matched by computer technology. The “feel of the hand” is different for us. As urban designers, we do not believe in superimposing a totally foreign idea, concept, form, or a way of life onto an existing, living environment or organism’s nature, history, organic growth and its deep meaning and try and give it support to sustain and develop its growth in the healthiest way possible.

Kaya has been living and practising his art in Turkey for some time now where certain priorities have been quite different than the ones he had originally set out for himself. Logic works differently in Turkey; planning is short term, not long term. Quick results and gains and especially the need for showing of them are more prevalent than the needs for long term sustainable growth and gains built upon sound foundations. Kaya’s source of frustration and difficulty in an environment such as in Turkey is the scarcity of such sustainable, healthy, living urban environments or organisms to be working within since most of what existed until as late as the 1950’s have been wiped out in very large measures or have been superimposed on in every form and manner possible. There is little left to work with in urban conditions to strengthen, make healthier, pleasing and livable. Gentrification of what is left is still to come.

The concept of three dimensional urban design in public domain is practically non-existent in Turkey. Socioeconomic forces push most substantial development projects to the outskirts of urban centers; so for most architects, artists, developers, and well-to-do lay people, “escape” to walled-in private domain becomes the norm. Everyday life for the public remains largely in ill-planned, incomprehensible, chaotic environments. Bulldozing flat and creating something new and different for the market place is supported by poor, deficient policies and planning practices in Turkey as in many other developing countries. Billboards take over literally as well as in the shape of buildings. Oceans of nondescript virtual wastelands of supposed urban growth and urban life leave very little room for the concerns of higher levels of humanity, let alone any concerns for “high art”. What good there is in limited quantities in established urban centers slowly give way to commercial pressures, and what is being built new generally make no sense vis-a-vis any formal continuum and have no comprehension as a whole except as one very fast growing “wasteland”.

So, what is an architect or an urban designer to do? In image conscious market driven professional, political and corporate environments where early 20th Century’s bankrupt Corbusiean “tower in the park” planning concept is still the prevailing philosophical thought, there is no chance of “reweaving the broken fabric” as part of public policy. Examples of “fabric” are seen only in isolated private domains mostly to feed the hunger for nostalgia. The effort is usually stopped at the “security wall or fence” smack on the private property line and outside the wall still continues to be the inevitable garbage dump that is owned by no one and cared for by no one.

Such is the main source of frustration for Kaya, the urban designer, where the continuum in the urban fabric, in the time and space relationships, in the everyday experience of delight for the human mind and body are non existent except in the yet untouched urban centers or in the open landscapes where the human hand and its indiscriminate visual, atmospheric and noise generating interventions have not yet been able to reach. Lack of supporting public policy, existing central government sponsored uninformed official planning and architectural practices, public funding focused more on planning for commercial vehicles and automobiles rather than pedestrians, etc. push the able architect to side with remain in isolated private enclaves.

Another source of frustration for Kaya, now the architect practising in modern Turkey, is the scarcity of a healthy critical environment for positive, nurturing creative support. Such support is so far down the list of priorities among professionals that any appreciation for the artist’s effort for high art is quickly lost to the dark realities of common everyday life and struggle for survival.

It is curious that after a 36 year stint in the United States, I am now planning to join Kaya in Turkey, although in different geographic locations, and the discourse continues.

[pulp]

Sayın Kaya Arıkoğlu,

Mimar bir anne ve mühendis bir babaya sahip olma ve onlarla birlikte çalışma olanağına sahip olan bir mimar olarak böyle bir aile ve iş ortamının şu anki çalışmalarınızdaki etkileri nelerdir?

Teşekkür ederim.

[İdil Erkol]

Sayın Kaya Arıkoğlu,

Ben size Türkiye'deki kentsel tasarım yarışmaları ile ilgili görüşünüzü sormak istiyorum.

Kentsel tasarım yarışmalarında kanımca her zaman gerçekçi bir tavır izlenmemekte. Sizce bu ölçekteki yarışmalar sadece bir beyin egzersizi midir yoksa gerçekten o kenti geliştirme kaygıları taşımalı mıdır?

[Kaya Arikoglu]

Sevgili Gözde,

Kullandığın "Hocam" hitabı için bende sana teşekkür ederim.

Ben hocalık yaparken bile kendimi bir öğrenci olarak algılamışımdır. Mimarlık eğitimimin sürekli devam etmesini arzu ediyorum. Bu senin sorduğun soruyla yakından ilgili.

Turkiyede genç bir mimar mezuniyet sonrası kolayca bir laptop bilgisayar ve telefon bağlantısıyla mesleğine başlıyabilir.
Böyle başlamanın handikapı normal mimarlık eğitim sürecinin kesintiye uğramasıdır.
Dünyanın en iyi okulları bile bir mimara ancak tasarım prensiplerini verebilirler. Tek başına büro açan genç mimar tatbikat problemleriyle henüz tanıştığı için, onların önemini fazla abartıp, mimari prensiplerden gereksiz fedakarlıklar yapabilir.
Olgun bir büro ortamındaki bilgi paylaşımı ve desteği olmadığı için, ancak kendi tecrübesinle ilerlemeye mecbur kalır. Halbuki mezuniyet sonrasındaki uzun staj dönemi mimari eğitimin en önemli parçasıdır. Staj döneminde genç mimar: ana prensiplerinden feragat vermeden nasıl tatbikat yapabilir'i öğrenir.

Olgun bir mimar, orta deneyimli mimarlar ve yeni genç mimarlardan oluşan bir mimari atölye eğitimin devam etmesi için ideal bir ortamdır. Olgun Mimar tecrübelerini paylaşır, orta yaşlı gurubun pratik bilgileri vardır ve genç mimarların'da sınırsız enerjileri ve okuldan aldıkları taze prensip ve ideal leri vardır. Bu üç yaş gurubu birbirlerine saygıyla beraber çalışırsa işte ozaman kıvılcımlar patlar ve yaratıcı tasarımlar çıkabilir.

Türkiyedeki mimari eğitim süreçi içinde stajın mecburi olmaması büyük bir eksik. Mimari deney tecrübeyle geliştiğine göre her genç mimarın sıfır tecrübeyle mimarlığa başlamaması gerekir.
Şayet kaliteli bir ortam bulup satj yapma imkanı yoksa, genç mimarın kendisini eğitmesi lazım. Bunu yapmak kendi kendiyle konuşmak gibi çok zor bir mesele.

Dolayısiyle sevgili Gözde staj'a devam. Eminimki ileride bayrağı kapıp koşmaya devam edeceksin.

Sevgiler,

[Emine Merdim]

Sayın Kaya Arıkoğlu,

Amerika'dan Türkiye döndüğünüzde mimari açıdan beklediğiniz gibi bir ortamla karşılaşabildiniz mi?

Teşekkürler.