Laserli ölçü aletlerindeki gelişmeler ve Total Station

[Barış Altan]

Orijinal metin phin tarafından gönderilmiş

Ama yukarıda gelişmiş teknikler kullanmamak binalara hakettikleri değeri vermemektir gibi bir çıkarım yapılmış.

Bence önemli iki konu var,

- total station benzeri aletleri kim kullanmalı. Bu harita mühendislerinin uzmanlık alanımıdır?

- Laser ya da diğer aletlerle ne kadar doğru ölçülürse ölçülsün bir yapıyı mimari proje halinde sunmak için mimar gereklidir.

Örneğin bir kale yapısını ölçmek için en ideal alet laser tarayıcı olabilir ama boyalı bir ahşap profilin doğrusunu laserle ya da başka bir elektronik aletle tespit edemezsiniz. Boyanın doldurduğu kıvrımlar, ahşabın çürümesi vs gibi eskimeleri dikkate alıp gerçek ahşap profilini mimar ya da uzman çıkarabilir.

Yazılanlarda gelişmiş tekniklerin kullanılmamasının binaya hak ettiği değeri vermediği çıkarımı yapıldığını pek düşünmüyorum. Ama belli ölçeğin üzerindeki yapıların gelişmiş tekniklerle ölçülmesini şart olduğunu düşünüyorum çünkü ancak bu şekilde doğruya en yakın ölçüm yapılmış olabiliyor. Tabi bir yapının doğruya en yakın şekilde ölçülmesi yapıya verdiğiniz değeri göstermektedir.

Total station şimdiye kadar yoğun olarak harita mühendislerinin kulladıkları bir alet idi çünkü zaten o alan için üretilmiş cihazlar. Hatta aletin menüsünde rölöve diye bir seçenek yok, ölçümlerinizi topoğrafya programı altında yapıyorsunuz. Ancak gelişmiş teknikleri bilen ve kullanan mimarların sayısı artıyor. Sonuçta bir yapının nasıl ölçülmesi gerektiğini en iyi mimarlar bilir, hele söz konusu olan eski bir yapı ise restorasyon alanında tecrübeli olmak çok daha iyi olur.

Zaten bu gelişmiş aletler ile kaba rölöve diyebileceğimiz ölçüler alınıyor. Kapı pencere kasaları, sütun başlıkları vb. detaylar tabi ki yine elle ölçülmesi gereken detaylar. Daha önceki mesajlarda da yazıldığı gibi bu total station ile bu detayda ölçüm yapmak pek mümkün değil...

[cmuharrem]

Arkadaşlar

Ölçüm işi Harita ve Kadastro Mühendislerinin işidir...onlar bunlar yapabilir doğru değildir.
Yapılacak işin gereğine göre farklı meslekler bir arada birbirine yardımcı olarak ve yön göstrerek çalışmayı birlikte bitirebilirler.Üniversitelerde almış olduğumuz bazı ortak veya genel derslerimiz olsada branşımız uzmanlık alanımıza göre çok daha fazla görmüş olduğumuz dersler var. Bunlar bizim temel bilgilerimizdir.Daha sonrasında çalışma tecrübemiz ,iş deneyimlerimiz,araştırmalarımız ,karşımıza çıkan işler durumlarla bizler bazı işleri yapar hale geliriz.
Ben burada bir Harita Mühendisi olarak harita mühendisleri inşaat yapar, statik yapar ....dersem dememle onu yapar olacakmıdır.Yapıyorsada veya yapabiliyorsada ilgili meslek eğitimini almış olan bir arkadaşımız ile ne düzeydedir.

Bu tür sığ ve gereksiz tartışmalar çok doğru değil.Ortak çalışabilmeyi paylaşabilmeyi biz yaptık diyebilmeyi öğrenelim.Diş doktoru ile her tür ameliyatmı yapabiliriz.Uzmanlık alanımız yaptığımız işler gereği ilğili yakın meslekler hakkında biraz bilgimiz olabilir ama o işi yapabiliyoruz dememiz hiç doğru değil.
Bu konuda bu kadar yazı yeter sanırım.
Forumdaki diğer ölçüm konularıyla ilgili ilk etapta yazacağım konular ise;
1-Elektronik Takeometreler(totalstationlar) ile hassas kot ve koordinat ölçümü yapılabilir.Ben son dönemlerde taş giydirme,uzay çatı için bina röleveleri ile direk röleveleri çıkarttım.Bunun dışında vinç raylarınının çok sayısa ölçümlerini yaptım sağlıklı sonuçlar alıyorum.
Gerekli aparatlarımı alıyor cihazımı periyodik ve sık kalibre ettiriyorum.Yıllarca çalışma alanım bu tür cihaz satışı,bitirme tezim bu tür cihazların çalışma sistemi vb olması ,piyasadaki tüm firmaların beni ve benim onları tanımam sonucu sıkıntı çekmiyorum.
2-el mesafe ölçerleriDisto vb ; bu tür cihazların hassasiyeti yatay mesafe alamama düşey açı okuyamama ,bir kaç yerden ölçü alıp buna göre kesin yer belirleme vb nedenlerle 3 d çalışmalarınızda sağlıklı sonuçlar alamayabilirsiniz.
3-Laser scannerler;Laser scannerler ile 3d almanız mümkün ama cihaz ve modele göre hassasiyet size yeterlimidir.
4-Ölçüm teknikleri gereği en sağlıklı ölçü nasıl alınır neler yapılması gerekir hangi aparat ve modlar kullanılmalı ne derece biliyoruz.
5-Yersel fotogrametri; Yersel fotogrametride yaptığınız ölçümlerin kalitesini,fotograf makinanızın kalibre edilmiş olup olmaması,metrik(yani kalibrasyon fabrikasyon değerlerinin bilinip bilinmemesi) ,fotograflarınızın birbiriyle uyumu,fotograftaki koordinat için bilinen noktalarınızın koordinatını ölçme doğrululuğunuz ,bilgisayar başında bu işi yapar iken seçmiş olduğunuz bu noktaları belirleme doğruluğu;seçim ve işaretleme vb bir çok etken size hata payı olarak faiziyle geri döner.
6-Bizler Harita mühendisi olarak sizlere gerekli olan noktalar nereleridir hangi hassasiyet gerekir.nasıl çizilir gösterilir vb şeyleri bilmeyebiliriz.
7-iş az para yok vb gereksiz yetersiz bence doğru olmayan nedenlerle olmadık rakamlar ile bazı projeleri alıp sonra bunun altından nasıl çabuk kolay çıkarıza gitmenin çok anlamı yok.
8-Hepimiz bilgisayar kullanmayı bildiğimize göre en basiti takıldığımız merak ettiğimiz konuyu nette hemen aratabiliriz.
9-Burada tespit etmiş olduğum bir diğer konu sizlere malzeme satan bazı firmaların sizi yanlış yönlendirmesi veya sizlerin yanlış bilgi ile önyargılı yanlış yönlenmenizdir.
10-Bizler mühendis olarak meslek odamız , mail grupları ,çalışma alanlarımız olarak araştırma yapan kişileriz sanırım.Mail grubu olarak ilgilendiğimiz konuyu ail grubu olan yahoo gmail mynet vb yerlerde hemen aratıp istediğimiz gruba kaydolabiliriz.Ben 60 a yakın grup takip etmekteyim.Bir kaç tane mail grubu yönetiyorum.Forumunuzu ve konuyu yeni gördüm hemen kaydolup bunları yazdım.
Harita ölçüm vb konularda merak ettiklerinizi sorabilirsiniz.

İyi çalışmalar

Saygılarımla

OĞULGÜÇ Mühendislik Harita Bürosu
MUHARREM COŞKUN

(Forum üzerinden bilgi paylaşımı yapalım)

[a.ozdemir]

İşin uzmanı (mühendis, mimar vb.) kimselerin koordineli çalışmaları elbette profesyonellik açısından daha uygun. Bir mimarın haritacı kadar cihazı kullanmayı bilmediği gibi haritacı da mimar gibi hangi detayların alınacağını o kadar iyi bilemez.

Şimdi size Laser Scanner ile Total Station arası bir cihazdan bahsedeceğim.

Trimble VX Mekansal İstasyon: 2 ve 3 boyutlu veri üretme gereksinimleri için öncül optik ve tarama tekniklerini kullanarak 3D ölçme yapan gelişmiş bir konumlama sistemi. Yer noktalarının hızlı, verimli ve tam doğrulukta alınmasını sağlar.
Trimble VISION teknolojisi, özellikle mekansal görüntüleme için tasarlanmış olup arazideki gerçek zamanlı (real-time) görüntüleri ekranda görmenizi sağlar. Bu özellik ise size hedefi bulmaya çalışma ve dürbünden reflektörcüye bakmaya uğraşmaktan zaman kazandırır.
Trimble VISION aynı zamanda kullanıcıya ekranda arazinin 3 boyutlu datasını da gerçek zamanlı görmesine imkan tanır. Ve bu canlı video görüntüsünden çekilen resim de aynı imkanı ofis içerisinde yaratır.

Kısacası, ekrnda tıkladığınız yeri ölçün!

Fiyatı biraz pahalı ama profesyonel işi. Buna benzer olarak aynı markanın reflektörsüz okuma özelliği olup yine tarama yapan Windows işletim sistemli modeli de ucuz bir çözüm olabilir.

[phin]

Bu başlığı açtığımdan beri konuyu araştırmayı sürdürüyorum.
Çeşitli mimar ve harita mühendisleri ile görüştüm. Çeşitli programları, aletleri, fotoğraf makinalarını inceledim.
Hala bu araçların yapdan yapıya yararlılıklarının değiştiğini düşünüyorum.

Anıtsal yapılarda (özellikle kubbeli ve bezemeli) ya da amarf yapılarda taratıcılar vs yararlı. Ama küçük ölçekli sivil mimarlık örneklerinde aletler bence işi uzatıyorlar.

Benim vardığım sonuç şu, her türlü, alet ve program sadece benim ölçüm yapamayacağım yerlerde faydalı, ben metre ile ölçebiliyorsam en kısa ve güvenli yöntem bu

[phin]

Orijinal metin a.ozdemir tarafından gönderilmiş

İşin uzmanı (mühendis, mimar vb.) kimselerin koordineli çalışmaları elbette profesyonellik açısından daha uygun. Bir mimarın haritacı kadar cihazı kullanmayı bilmediği gibi haritacı da mimar gibi hangi detayların alınacağını o kadar iyi bilemez.

Şimdi size Laser Scanner ile Total Station arası bir cihazdan bahsedeceğim.

Trimble VX Mekansal İstasyon: 2 ve 3 boyutlu veri üretme gereksinimleri için öncül optik ve tarama tekniklerini kullanarak 3D ölçme yapan gelişmiş bir konumlama sistemi. Yer noktalarının hızlı, verimli ve tam doğrulukta alınmasını sağlar.
Trimble VISION teknolojisi, özellikle mekansal görüntüleme için tasarlanmış olup arazideki gerçek zamanlı (real-time) görüntüleri ekranda görmenizi sağlar. Bu özellik ise size hedefi bulmaya çalışma ve dürbünden reflektörcüye bakmaya uğraşmaktan zaman kazandırır.
Trimble VISION aynı zamanda kullanıcıya ekranda arazinin 3 boyutlu datasını da gerçek zamanlı görmesine imkan tanır. Ve bu canlı video görüntüsünden çekilen resim de aynı imkanı ofis içerisinde yaratır.

Kısacası, ekrnda tıkladığınız yeri ölçün!

Fiyatı biraz pahalı ama profesyonel işi. Buna benzer olarak aynı markanın reflektörsüz okuma özelliği olup yine tarama yapan Windows işletim sistemli modeli de ucuz bir çözüm olabilir.

Benzer bir programın demosunu inceledik. Sonuca ulaşmak için gereken yatırım o kadar büyük, harcanması gereken emek o kadar fazla ki, elle ölçüm yapmak daha pratik.

Belki mesela bir kale ölçümünde böyle bir teknik faydalı olabilir.

[Anitra]

bizim ofiste "acil ölçü aletleri çantası" yaptık.
içinde rölöve çalışması için gerekli olabilecek herşey var...
restorasyon yapmıyoruz. daha cok mimari proje işleri için kullanıyoruz...

hem lazermetre var .Leica Disto'dan cok memmunuz..4 sene olmuş ilk aldığımız modeli..
şerit metremizde var bizim tercihimiz "stanley" ama ucuz usta tip 5 metreliklerde var...

formdaki mesajları okudum ve ilk mesajdan nerelere varılmış hayret ettim...
ama aralarda da pek cokşey öğrendim..

herkese iyi çalışmalar dilerim

[ayasofya]

Efendim konu zaten rörlöve için açılmıştı.

Harita işi zaten hraitacıların kontrolünde olmalı bunu inkar eden yok da
Mimar da rölöve alırken lazerli ölçü aletleri kullansın hatta Totalstation da kullansın onu demiştik.

Konu dallanıp budaklanıyor. Benim konuyu açmamda amaç budur.

[mnbölçme]

Syn.Mimar ve Restorasyon projeleri yapan tüm teknik ve alt kadrodaki meslektaşlarım,meslektaş diyorum çünkü restorasyon projesinin ayrılmaz bir kolaylaştırıcı unsuruyuz Ölçme mühendisleri.Rölove ölçmeleri ve belgeleme çalışmalarında ölçme tekniklerini profesyonel uygulayan ve kendi formasyonu olan ölçmecilerin eline bırakmak gerekiyor bence.Sektörde halen bazı mimarlar ölçme yapmakta ısrarlı bu sadece zaman kaybı ve amatörce bir yaklaşım.Birde buna vakit nasıl bulunuyor onuda anlamış değilim.Kolay Gelsin .

MNB MÜHENDİSLİK

[Barış Altan]

Merhaba,
Total station kullanarak rölöve projeleri yapan bir mimar olarak, ölçme işinin sadece ölçme/harita mühendislerine bırakılması gerektiğini anlamakta zorlanıyorum. Ekip olarak yaklaşık bir yıldır total station kullanarak 8 yapının (çeşitli büyüklük ve yapı türünde) ölçümünü yaptık ve projelendirdik. Bu ölçümler sırasında herhangi bir sorun yaşamadık, keşke bir ölçüm mühendisi olsaydı da o yapsaydı demedik. Harita mühendisleri ile yapılan ölçüm çalışmalarında ise çeşitli sorunlar yaşayan meslektaşlarım oldu. Ama bu durumun tam tersine, bazı harita/ölçüm mühendisleri bu işe o kadar hakim ki birçok mimarın akıl edemediği noktalara dikkat çekerek işin doğru ve hızlı yapılmasını sağladığı durumları biliyorum.

Bir binanın ölçüm işi bir meslek grubunun tekelinde değildir. Çünkü bu iş sadece bir aleti kullanmayı bilmekle bitmiyor. Çok sorunlu, karışık bir yapıya sahip yapıları bazı meslek gruplarının algılayamadığına şahit oldum. Algılayamadığın bir yapıyı ölçmek de zordur. Eğer bina ölçümünden kasıt, diyelim ki total sation kullanmayı bilmek ise, bu bilgi tüm işin oldukça az bir kısmını içeriyor. Kaldıki total station denen aleti kullanmanın gayet kolay olduğunu bu konuya yazan birçok insanın bildiğine eminim.

Bu konuda benim önemsediğim, rölöve tecrübesi olan ve yapıları doğru algılayabilen mimarların ölçüm işlerinde yer alması gerektiğidir. Ama harita/ölçüm mühendislerinden teknikler ve teknolojiler konusunda öğrenilmesi gereken çok şey olduğunu düşünüyorum.

[gln]

Sayın "ayasofya"
lazermetre konusunda kesinlikle size katılıyorum.Yakın zamanda yapmış olduğumuz bir rölöve çalışmasında lazermetre ile aldığımız çabuk ve sıfıra yakın hata oranlı ölçüler kesinlikle hızlı bir şekilde sonuca varmamızı sağladı.Dolayısı ile teknolojik şeylerde her zaman söylediğim gibi"Allah icad edenden razı olsun "Ama kullanıp kullanmamak kişilerin tercihi.Tabi sonuçlarına da katlamak tercih yapanın boynunun borcu Bizim 1 haftada detaylı bir şekilde bitirdiğimiz projeyi daha ilkel birölçüm aleti ile 2-3 kat zaman ve hata oranı ile bitirmek dediğim gibi tercih meselesi.
Ücret konusuna gelince verilen linkden de öğrenileceği üzere her şirketin ya da 2-3 arkadaşın bir araya gelip alabileceği bir fiatı var(eminim araştırılırsa daha ucuzunu bulmak da mümkündür.)Dolayısı ile teknolojiyle barışık olmayan arkadaşların böyle bir nedenin arkasına sığınması bana pek inandırıcı gelmedi.Her ne ise herkese seçtiği yöntemle yaptığı çalışmalarda başarılar diliyorum...

[phin]

Orijinal metin gln tarafından gönderilmiş

Ücret konusuna gelince verilen linkden de öğrenileceği üzere her şirketin ya da 2-3 arkadaşın bir araya gelip alabileceği bir fiatı var(eminim araştırılırsa daha ucuzunu bulmak da mümkündür.)Dolayısı ile teknolojiyle barışık olmayan arkadaşların böyle bir nedenin arkasına sığınması bana pek inandırıcı gelmedi.Her ne ise herkese seçtiği yöntemle yaptığı çalışmalarda başarılar diliyorum...

Eleştirinizi ne konuda yaptığınızı tam anlayamadım. Çünkü lasermetrelerin fiyatları hakkında bir serzeniş olmadı hiç. Genelde laser scannerlar ya da kapsamlı tarayıcılar hakkında yüksek bedelleri ile yapılabilen iş açısından bir karşılaştırma yapıldı.

[gln]

Burada bir karışıklık olduğu için bir kaç mesajı yanlışlıkla ayrı ayrı yollamak zorunda kaldım.Kusura bakılmamasını temenni ederim...

[gln]

aşağıda okuduğum ve bu manayı çıkarttığım kısmı alıntı yapıyorum.

[gln]

Orijinal metin hebedebe tarafından gönderilmiş

Açıkçası hayal kırıklığına uğradım. Koruma ve Restorasyon konu başlığına böyle bir yazı yazmak gerçekten üzücü.

Ancak görüyorum ki bu işle uğraşan zaten sınırlı sayıda insan varken, yapılan işler göze hoş da görünse aslında teknik açıdan çağı yakalamanın çok ama çok gerisindeyiz.

Ben sadece 3-4 yıldır bu işin içerisindeyim, sizler kadar tecrübe sahibi olmam mümkün değil haliyle.

Bu zaman içerisinde ne lazermetre ne de şerit metre ile herhangi bir iş yapmadım. Çalıştığım yerde kullandığımız sistem 3 yıl öncesine kadar eski model teodolit ve nivelman ile ölçüm yapmaktı. Önce yatay ve bazen de düşey açılar okunur, daha sonra şerit metre ile mesafe ölçümü yapılırdı. Daha sonra da kesit okumaları vs. yapılırdı. Bu sistemle sadece bir kez çalıştım. Sonrasında da total station ile ölçüm yapmaya başladık.

Şerit metre tarihe karışalı çok oluyor haklısınız. Ancak lazermetre denilen şeyin de şerit metrenin biraz daha zamandan kazandırıcı versiyonu olduğunu düşünüyorum. (Haksız olabilirim, çünkü elime lazermetre almışlığım dahi yok şimdiye dek.)

Üzüldüğüm nokta şu:

Çalıştığımız projeler (ve sizin de çalıştığınız projeler) bir benzeri olmayan, korunması gereken kültürel miras eserleri. Bu işe gereken saygıyı göstermek bence yapının olabildiğince doğru belgelenmesinden geçiyor. Sağlıklı bir Restorasyon projesi için sağlıklı bir ölçüm tekniği ve sonuçta sağlıklı bir rölöveye ihtiyaç var.

Artık elimizde kağıt kalem yok, hemen herşey bilgisayar ortamında çalışılıyor ve çıktıyı 1/50 ölçeğinde dahi alsak aslında bizim çizdiğimiz şey 1/1 ölçeğinde. Ve ben üzülerek görüyorum ki, çoğumuz bunu önemsemiyoruz. Çoğumuz hala eskiden kalma yöntemlerle (don lastiği ve hortum yöntemi) ya da o yöntemlerin uyarlamalarıyla (lazermetre vs.) iş görüyoruz.

Ayasofya hocam lazermetreyi överken “Çok ciddi tavsiye ederim. Fotogrometri ayrı bir kavram total station işi çok profesyonel ama bu bence çok uygun” diyor. Uygun olanın zaten profesyonel olması gerekmez mi? Çok profesyonel olandan neden kaçınıyoruz?

Şimdi biz "Laser Scanner" teknolojisini kullanabilmek için uğraşıyoruz. Birçok kaygımız var bu konuyla ilgili, ancak çağı yakalamak ve ölçüm hassasiyetini artırmak için bunu yapmamız gerektiğini düşünüyoruz. Bu işlerden çok mu para kazanıyoruz da bunları kullanabiliyoruz? Kesinlikle hayır. Sadece yaptığımız işe saygı duyuyoruz ve bunun için gereken hem maddi hem de manevi emeği harcamaktan kaçınmıyoruz.

Gerek yapı teknolojilerinde gerekse ölçüm tekniklerinde artık çağı yakalamamız dileğiyle..

(bu yazıya sayın" ayasofya"nın cevabı da bulunmaktadır.)
Ben bu iki yazıdan öyle bir mana çıkarttım ama bilemiyorum.Sanırım yazılanlar tam okunursa aynı manayı çıkaracaksınız.Saygılar...

[Barış Altan]

Merhaba,
Yeni duyduğum bir total station markası ile ilgili yazmak ve bazı sorunları iletmek istiyorum, belki bir çözüm yolu olabilir diye. Bu total station’ın markası Kolida. Şimdiye kadar sadece Leica marka total station kullandım ancak bir iş dolayısıyla bu markayı kiralama durumu gündeme geldi.

Aleti kiralayan firmaya gittik, aleti gördük, kurduk, ölçtük ve verileri bilgisayara aktardık. Buraya kadar her şey normaldi bir sorun yoktu. Ancak autocad’de açtığımız dosyada bir sorun vardı. Ölçülen noktaların işaretlerinin (imleçleri) yanında 3 ayrı rakam vardı. Bunlar muhtemelen ölçülen noktaların X,Y,Z koordinatları. Ancak esas gerekli olan nokta adları (point id) görünmüyordu. Ölçümler ile birlikte gelen çeşitli layer’ları açıp kapattık ama bir çözüm olmadı. Leica’da ölçümlerle çeşitli layerlar geliyor, cords, height vb. Bunları kapatıp sadace point ve point id layerlarını bıraktığınız zaman, nokta ismi ve nokta adlarını görüyorsunuz. Nokta adına tıkladığınız zaman ise nokta imlecini (point) tutuyor. Böylece hangi noktayı tutarak çizim yapacağınızı görüyorsunuz. Kolida’nın ölçümlerinde bu yazılara tıkladığınız zaman ilgili noktayı tutmuyor. Bu yüzden de hangi noktayı kullanarak çizim yapılacağını belirleyemiyorsunuz.

Diyeceksiniz ki, aleti kiralayan firma bu sorunun çözümünü bilmiyor mu, işte o kısım en trajiği zaten, maalesef bilmiyorlardı. Ve de rölöve yapmak üzere birçok firmanın bu aletten aldıklarını söylediler. Nasıl çizim yapıyorlar çok merak ediyorum.

Umarım sorunu açıklayabilmişimdir.
İlgilenenlere şimdiden teşekkürler
Barış