[hasant]

EXPO 2015 İÇİN İZMİRİN ADAYLIĞI

Expo 2015 Dünya Sergisi için İzmir kentinin adaylığı süreci,bütün dinamikleri ile kent gündeminde yerini ivmesini yükselterek koruyor.Hazırlıklar,yer seçimi tartışmaları,exponun kente getireceği kazanımlar,kentin ticaret ve kültür alanına katkıları vb.ayrın tılar bütün kentlilere yansıtılmaya, benimsetilmeye çalışılıyor.Gerçekte İzmir kentinin fuarcılık geleneğinin erişebileceği en üst aşama olarak tanımlanabilir Expo 2015.

Konuyu açan mesajların referans ilettiği sayfalardaki yorum ve görüşler dikkatle incelendiğinde ise İzmir'de Expo gelişmelerinde büyük sorunlar ve çelişkiler yaşanacağı anlaşılmakta.

Öncelikle yerseçimi konusunda ortaya konan tespitler,bulgular,veriler ,yapılmış olan açıklamalar ve görüşler oldukça ilginççelişkiler yansıtıyor.Büyükşehir Belediye Başkanı,Expo alanı için yerseçilen alanla ilgili yasal duruma yönelik önemli uyarılar yaparken bu uyarılar dikkate alınmadan Kültür ve Turizm Bakanlığınca 1/25000 ölçekli Çevre Düzeni Planı mevzi olarak yapılıp ilgili Koruma Bölge Kurulunun görüşü alınmadan onaylanıyor.( KTVKB.Kurulunun kendi bakanlıklarına bağlı olmasının güvencesi ile olsa gerek Sit Alanlarında Yapılacak Koruma Planları ile ilgili mevzuata uymadan nasıl ! ).

Diğer yandan İmar Kanununda,İmar planı ile iskan kararı getirilen alanlarda 0.40 oranında ayrılacak düzenleme ortaklık payınınhangi kullanımlara ayrılacağı kesin olarak belirtilmiştir.Bu kamu kullanımları;yollar,otoparklar,yeşil alanlar,okullar,dini yapılardır. Kanunun bu çokaçık ve bilinen koşuluna rağmen B.B.Başkanının çözüm önerisi olarak sunduğu şekliyle 0.40 düzenleme ortaklık payı olarak kamuya ayrılan alanda nasıl Expo yapılabileceği büyük bir bilmece gibi duruyor gündemde.

Tarım Bakanlığı , İzmir İl Tarım Müdürlüğü ise yapmış olduğu toprak etüdü sonucunda yerseçimi yapılan alanın tarımsal amaç dışında kullanılamayacağını belirlemiş.Ama yinede bu alan merkezi idare tarafından Expo için seçilmiş.Bu durumda Expo bir tarım ürünü yada meyve ağacı olarak kabul edilmiş olsa gerek planda.( Expo ; Örtü altı tarımı yada dikili tarım olabilirmi !?).

Planın kabulleri böyle olunca,Ulaştırma Bakanıda körfezin iki yakasını biraraya getirebilmek için
tüp geçit yapmayı projelendiriyor tarım ürünlerini nakletmek için.Birileride DNA kulesi öneriyor Expo
için sembol olarak ama,bir iş yada otel kulesi,tema ise herkes için sağlık.

Sıralanan sorunların yanısıra kentin göreli olarak bu en kıymetli bölgesinde enaz birbuçuk milyon metrekare alan nasıl kamulaştırılacak,kamulaştırma için kaynak nasıl bulunacak.Yoksa Expo inciraltının yapılaşmaya açılmasının araçlarından birimi oluyor.Bilmeceler çoğalıyor,büyüyor.

Geçmiş yıllarda diğer ülkelerde gerçekleştirilen Expolarda sorun genel olarak iki aksta ele alınıp,değerlendirmeler bu iki belirli kabul üzerinde geliştirilmiştir.

-Expo kentin vizyonuna erişmek için önemli bir araçtır.Bu araçla kentte hangi alanlar geliştirilebilir.
-Expo sonrası Expo alanı nasıl bir ketsel işlevle kullanılarak kente kazandırılabilir.

İzlenen değerlendirmelerde,her iki aksa dair Expo için İzmirde bir açılım görülememektedir.Örneğin yıpranmış bir kent parçası yer olarak seçilip daha nitelikli bir fiziksel çevreye dönüştürülebilirdi.Alanın çevreside gelişme ivmesi kazanarak süreç içinde sağlıklı bir dönüşüm yaratılmış olurdu.Expo yapıları kültür,sanat,eğitim,sağlık,spor,idari vb.işlevlerle organizasyon sonrası kentsel kullanımlara sunulabilirdi.

Yada Büyükşehir Belediyesinin önermiş olduğu gibi,Urlada İYTE alanında gerçekleştirildiğinde,bütün ihtiyaçları çözülmüş,mekansal olarak dünyada en yeterli üniversite kampus alanı kazanılmış olurdu. Ulaşım vb.gereksinimlerde uygarca çözülmüş olarak.

Yer seçilen alanla ilgili Çevre Düzeni Planının iptali için davalar açıldığı belirtiliyor yazılarda ve açıklamalarda.Planlama sürecindeaçık ve katılımcı bir yöntem izlenerek demokratik anlayışla ve ortak bir mutabakatla kararlar oluşturulduğunda itirazların enaz seviyeye indiği bilinen bir gerçektir.

İzmir Expo 2015 süreci,böylesi büyük projeleri nasıl ele alacağımıza,nasıl geliştirebileceğimize ve bir kentin bir büyük projeyle nasıl uyumlandırılabileceğine yönelik pratiklerimizin oluşmasına, deneyimlerimizin ve büyük projeler kültürümüzün gelişmesine önemli zenginlikler katacak gibi.

Expo 2015 proğramı taşıdığı potansiyel gelişmelerle,İzmirde çok uzun süre paylaşma,ortaklaşma değil,tartışma gündemlerinde yeralacak gibi görülüyor ve yeni bilinmezler ekleniyor.