[Haydar Karabey]

Aşağıda bu konuya katkıda bulunmak için verdiğim alıntı, 2001-2006 arasında 5-6 kez buna benzer forumlarda sunuldu. Birden çok kez Mimarlar Odasına iletildi, Mimarlık Dergilerinde yayınlandı:

"ÖNERDİĞİMİZ YENİ YARIŞMA TÜRLERİ:

1. İKİ KADEMELİ YARIŞMALAR
Önemli konular, özellikle kamuoyunun ve/veya işverenin ciddi katkısının beklendiği konular, olabildiğince iki kademeli yarışmaya açılmalı, bu yöntemde, birinci kademe sonrasında, gizlilik ortadan kaldırılmalıdır.
İlk kademeyi başarıyla geçen, örneğin beş-yedi proje ilgililerin ve kamuoyunun katılımı ile tartışılmak üzere sergilenmeli, değerlendirme ölçütleri geliştirilmeli ve bundan sonra ikinci kademeye geçilmelidir. Bu yöntemin şeffaflık, katılımcılık gibi yararları yanısıra, kamuoyunda bir “mimarlık ve çevre kültürü” oluşmasına katkıda bulunacağı da unutulmamalıdır.

2. BİLEŞİK YARIŞMALAR
Ülkemizde de (örneğin, İstanbul Olimpiyat Stadyumu) uygulanmaya başlayan, “projelendir- inşa et” (design- build) yönteminde, proje elde etme yöntem ve süreçlerini evrensel değerler doğrultusunda düzenleyecek kurallar, yeni yarışmalar yönetmeliğinde belirtilmelidir.
Bilindiği gibi, bu yöntem ile, yüklenici adaylarının kaynakları ile ihale sürecinde yapım tekliflerinin eki olarak proje elde edilmektedir.
Bu yöntemi düzenleyen kurallar, “GRW- Alman Fiziksel Planlama Şehircilik ve Mimarlık Alanlarında Geçerli Yarışma İlke ve Yönergeleri” nden (veya dengi herhangi bir AB. Ülkesi yönergelerinden) alınarak düzenlenebilir.
Ancak, düzenleme sırasında dikkat çekmek istediğimiz esas unsur:
İhaleye katılan yüklenici adaylarının hazırlattığı projeler arasından en iyi projenin, başka ölçütlerin katılımı ile de ihaleyi kazanan aday tarafından yaptırılmamış olması durumudur.
Bu durumda, karar “ödül almış yarışmacılar ile fiyat veren girişimcilerin katılacağı bir açık pazarlık” sonucunda verilmelidir.

3. YATIRIMCI YARIŞMALARI
Gene Ülkemizde son dönemde, çokça (örneğin turizm alanlarında) gerçekleştirilen, “Yap- İşlet- Devret” benzeri yöntemler ile girişimcilere tahsis edilen Kamu arazileri üzerinde girişimcilerin gerçekleştirecekleri kullanım biçimi ve yapıların projelerinin de yarışma yöntemi ile elde edilmesi şartı getirilmelidir.
Böylece, özel girişimin çıkarı ile kamu yararı arasında bir denge kurulacağı açıktır."